Vrijstaand premium chalet
Volwaardige, compleet ingerichte woonunit met keuken, badkamer, woonruimte en 1-2 slaapkamers. Hoog comfort, uitstekende isolatie en vaak (deels) prefab voor snelle plaatsing.
Het wordt in heel Nederland steeds eenvoudiger om zonder omgevingsvergunning een volwaardige woonruimte op uw eigen erf te plaatsen voor eerstegraads familie — van (schoon)ouders tot volwassen kinderen. In deze gids leest u hoe de regels werken, waar u op moet letten en hoe Premium Chalets u helpt bij een comfortabele, toekomstbestendige oplossing in uw tuin.
De druk op de woningmarkt en de groeiende zorgvraag leiden tot versoepeling van de regels voor extra woonruimte op het eigen erf. Onder de Wet versterking regie volkshuisvesting (in behandeling bij het parlement in 2025) wil de regering regelen dat niet alleen mantelzorgwoningen maar óók familiewoningen voor eerstegraads familieleden (zoals kinderen of (schoon)ouders) landelijk vergunningsvrij mogelijk worden, binnen nader uit te werken voorwaarden.
Totdat de wet is aangenomen en de uitvoeringsregels (AMvB) definitief zijn, blijft het belangrijk om de lokale situatie bij uw gemeente te checken. Veel gemeenten werken al mee aan tijdelijke of vergunningsvrije oplossingen in afwachting van landelijke harmonisatie.
In veel gevallen kunt u zonder omgevingsvergunning een bijbehorend bouwwerk realiseren dat wordt gebruikt als mantelzorg- of familiewoning, mits u voldoet aan de landelijke basisregels (Omgevingswet & Besluit bouwwerken leefomgeving) én eventuele aanvullende eisen uit het omgevingsplan van uw gemeente.
Traditioneel gold de vrijstelling voor huisvesting in verband met mantelzorg: er moest aantoonbaar een zorgrelatie zijn tussen de bewoners van de hoofdwoning en de extra woonruimte. Gemeenten konden om een mantelzorgverklaring vragen. Het nieuwe landelijke voorstel breidt dit uit naar eerstegraads familieleden, waardoor u bijvoorbeeld een woonunit kunt plaatsen voor uw volwassen kind dat (nog) geen kans maakt op de woningmarkt, óf voor uw (schoon)ouders die graag dichtbij wonen — met of zonder directe zorgvraag.
Let op: tot de regelgeving formeel is gewijzigd, kan uw gemeente nog uitgaan van de klassieke mantelzorgdefinitie. Informeer daarom altijd vooraf.
U heeft verrassend veel keuzeruimte in hoe u extra woonruimte realiseert. De meest gekozen opties:
Volwaardige, compleet ingerichte woonunit met keuken, badkamer, woonruimte en 1-2 slaapkamers. Hoog comfort, uitstekende isolatie en vaak (deels) prefab voor snelle plaatsing.
Compacte modulaire unit (verplaatsbaar) die zich leent voor tijdelijke of flexibele inzet — handig wanneer u vooruit wilt lopen op toekomstige zorg- of woonvragen.
Van garage tot schuur: met isolatie en installaties kunt u bestaand volume efficiënt hergebruiken als woonruimte voor familie.
Geschikt wanneer u nauwere verbinding wilt (bijvoorbeeld voor intensieve zorg), maar toch een eigen woondeel en privacy creëert.
Onder de huidige vergunningsvrije mantelzorgregeling en de beoogde uitbreiding naar familiewoningen gelden in de praktijk de volgende veelgebruikte randmaten. Controleer altijd lokaal:
Omdat gemeenten verschillende omgevingsplannen hanteren (en sommige al vooruitlopen op de verruimde familiewoningregeling), is een perceelscan essentieel voordat u bestelt.
Zonder omgevingsvergunning bouwen betekent niet dat er geen regels gelden. Houd rekening met het volgende:
Een vergunningsvrij familie- of mantelzorgchalet krijgt in principe geen eigen huisnummer en wordt dus niet als zelfstandige woning geregistreerd. Inschrijving in de Basisregistratie Personen (BRP) op een apart adres is daardoor meestal niet mogelijk; bewoners blijven op het hoofdadres ingeschreven.
De toevoeging van hoogwaardige woonruimte kan de WOZ-waarde van het hoofdperceel verhogen, wat invloed heeft op gemeentelijke belastingen en soms hypotheekmogelijkheden. Vraag uw gemeente (of taxateur) vooraf om een indicatieve impactanalyse.
De kosten van een compleet woonklaar familie- of mantelzorgchalet lopen sterk uiteen op basis van oppervlakte, afwerkingsniveau, mate van zorgaanpassing en fundering. Onderstaande globale bandbreedtes (incl. btw, excl./incl. diverse posten zoals transport en aansluitingen) geven u een eerste oriëntatie.
| Segment | Indicatieve prijs (€) | Oppervlakte | Kenmerken |
|---|---|---|---|
| Basismodel | €50.000 – €75.000 | ca. 30–45 m² | Standaard afwerking, 1 slpk, compacte keuken/badkamer. |
| Comfort / Midden | €75.000 – €110.000 | ca. 45–65 m² | Betere isolatie, 1–2 slpk, volwaardige badkamer. |
| Luxe / Premium | €110.000 – €150.000+ | ca. 65–100 m² | Hoogwaardige materialen, 2+ slpk, zorg- en domotica-opties. |
Indicaties gebaseerd op actuele marktinformatie 2025; prijzen exclusief perceelvoorbereiding, fundering, transport, aansluitingen en eventuele vergunnings-/advieskosten. Vraag altijd een maatwerkofferte aan.
Gebruik deze checklist om snel te beoordelen wat er nodig is voor een familie- of mantelzorgchalet in uw tuin.
Uw zoon of dochter vindt (nog) geen woning. Met een compact familiechalet in de tuin kan hij/zij zelfstandig wonen, eigen badkamer en kitchenette gebruiken en toch dichtbij blijven. Ideaal als tussenoplossing richting eerste koop- of huurwoning.
Plaats een volledig ingericht mantelzorgchalet zodat ouders langer zelfstandig blijven wonen. Indien de zorgvraag toeneemt, bent u direct nabij; hulpmiddelen kunnen eenvoudig worden toegevoegd.
Kies een verplaatsbare unit die vandaag dient als thuiskantoor of gastenverblijf en later met minimale aanpassingen geschikt is als zorg- of familiewoning. Zo anticipeert u op toekomstige woonbehoeften.
Wilt u weten wat er op uw perceel mogelijk is — én of uw plan onder de vergunningsvrije regeling valt? Onze specialisten doen een snelle familie-/mantelzorgchalet-check op basis van uw adres en wensen.
In veel gevallen niet, zolang u binnen de vergunningsvrije kaders blijft (oppervlakte, achtererfgebied, mantelzorg/familie, geen monument). Doe altijd een controle in het Omgevingsloket en check lokale regels.
De landelijke verruiming naar familiewoningen voor eerstegraads familie is in voorbereiding. Sommige gemeenten faciliteren dit al vooruitlopend daarop. Neem contact op voor een check per locatie.
Gewoonlijk niet. De woonunit blijft onderdeel van het hoofdperceel en krijgt meestal geen eigen huisnummer of zelfstandige inschrijving.
Vaak moet de unit dan een andere functie krijgen (bijv. gastenverblijf) of bepaalde voorzieningen (keuken/badkamer) moeten worden verwijderd als zelfstandig gebruik niet is toegestaan. Afhankelijk van lokale regels.
Afhankelijk van model, maatwerk en leverplanning. Prefab oplossingen kunnen binnen enkele weken na gereedmaken fundering geplaatst worden; maatwerkprojecten duren langer. Vraag naar actuele levertijden.
Denk aan hypotheekverhoging, tweede hypotheek, familiehypotheek, eigen middelen, of speciale leningen (zoals Blijverslening) voor levensloopbestendige woonaanpassingen. Uw financieel adviseur kan meedenken.


